با این ۵ نوشیدنی و دمنوش ایرانی، تابستانی شاداب‌تر و سالم‌تر داشته باشید.

در فصل تابستان، به‌ویژه در روزهای گرم، بدن بیش از همیشه به مایعات کافی و نوشیدنی‌های سالم نیاز دارد. مصرف نوشیدنی‌های خانگی و کم‌قند می‌تواند به جبران آب از دست‌رفته بدن، کاهش احساس تشنگی و ایجاد حس طراوت کمک کند. در فرهنگ ایرانی، انواع شربت‌ها و دمنوش‌های سنتی جایگاه ویژه‌ای دارند و اگر به‌صورت صحیح و با مواد اولیه سالم تهیه شوند، می‌توانند گزینه‌های مناسبی برای روزهای گرم سال باشند.

 شربت خاکشیر و تخم‌شربتی: خاکشیر و تخم‌شربتی از رایج‌ترین مواد طبیعی مورد استفاده در نوشیدنی‌های تابستانی هستند. این ترکیبات در صورت مصرف همراه با آب خنک، می‌توانند به افزایش دریافت مایعات و ایجاد حس خنکی کمک کنند. افزودن مقدار کمی عرق نعناع نیز در برخی افراد طعم مطلوب‌تری ایجاد می‌کند.

نکته: در افرادی که ریفلاکس معده یا سوزش سردل دارند، مصرف زیاد نعناع ممکن است علائم را تشدید کند؛ بنابراین بهتر است با احتیاط مصرف شود.

 شربت سکنجبین: سکنجبین یکی از نوشیدنی‌های سنتی ایرانی است که معمولاً از سرکه، عسل یا شکر، و گاهی عرق نعناع تهیه می‌شود. در نسخه‌های سالم‌تر، می‌توان از عسل به‌جای شکر سفید استفاده کرد. سرو سکنجبین همراه با خیار رنده‌شده یک ترکیب خنک و محبوب تابستانی است. البته شربت سکنجبین به‌دلیل وجود قند طبیعی یا افزوده، باید در افراد مبتلا به دیابت با احتیاط مصرف شود.

دمنوش به‌لیمو، گل‌محمدی و دارچین: این ترکیب معطر می‌تواند به‌صورت سرد یا ولرم مصرف شود و برای بسیاری از افراد، نوشیدنی آرام‌بخشی در ساعات پایانی روز به شمار می‌رود. به‌لیمو و گل‌محمدی به‌دلیل رایحه ملایم و طبع خوشایندشان، در فرهنگ غذایی ایرانی بسیار پرکاربرد هستند. دارچین نیز طعم گرم و دلپذیری به دمنوش می‌دهد.

 برای تهیه دمنوش سرد، می‌توان مواد را چند ساعت در یخچال قرار داد تا عصاره آن‌ها به‌آرامی خارج شود. این روش باعث کاهش تلخی و حفظ طعم دلپذیر نوشیدنی می‌شود.

دمنوش آلبالو خشک یا برگ هلو: دمنوش آلبالو خشک یا برگ هلو، در صورت تهیه اصولی و بدون افزودن قند زیاد، می‌تواند نوشیدنی مناسبی برای تابستان باشد. این دمنوش‌ها به دلیل طعم ملایم و رنگ خوشایند، در میان نوشیدنی‌های سنتی محبوب هستند.

مصرف دمنوش‌های گیاهی باید متعادل باشد، زیرا برخی افراد ممکن است به برخی گیاهان یا میوه‌های خشک حساسیت داشته باشند.

 شیر بادام یا شیر نارگیل خانگی:برای افرادی که تمایل دارند نوشیدنی‌های ملایم‌تر و کم‌قند مصرف کنند، شیر بادام یا شیر نارگیل خانگی می‌تواند گزینه مناسبی باشد. افزودن مقدار کمی هل یا دارچین به این نوشیدنی‌ها طعم مطلوب‌تری ایجاد می‌کند.در بیماران مبتلا به دیابت، این نوشیدنی‌ها باید بدون قند افزوده تهیه و مصرف شوند.

توصیه‌های مهم برای مصرف نوشیدنی‌های تابستانی:

تا حد امکان از شکر سفید و شیرین‌کننده‌های زیاد در تهیه نوشیدنی‌ها استفاده نکنید.

نوشیدنی‌ها را با مواد تازه و بهداشتی تهیه کنید.

مصرف آب ساده همچنان مهم‌ترین راه برای پیشگیری از کم‌آبی بدن است.

افراد دارای ریفلاکس معده بهتر است از نوشیدنی‌های بسیار سرد یا حاوی نعناع به مقدار زیاد پرهیز کنند.

بیماران مبتلا به دیابت، فشار خون، بیماری کلیوی یا گوارشی بهتر است پیش از مصرف منظم برخی دمنوش‌ها یا شربت‌های گیاهی، با پزشک یا متخصص تغذیه مشورت کنند.

نوشیدنی‌های سنتی ایرانی، اگر به‌درستی و با رعایت اعتدال تهیه شوند، می‌توانند در روزهای گرم تابستان، گزینه‌ای سالم، خوش‌طعم و مناسب برای افزایش دریافت مایعات باشند. با این حال، این نوشیدنی‌ها جایگزین درمان پزشکی نیستند و نباید برای درمان بیماری‌ها به‌صورت قطعی معرفی شوند. بهترین رویکرد، استفاده از این ترکیبات به‌عنوان بخشی از یک الگوی تغذیه سالم و متعادل است.

« الهام ساسانی پور» کارشناس تغذیه بیمارستان شهدای سلامت نی ریز